IMANA NI NZIZA

Accueil » 2016 » novembre

Archives Mensuelles: novembre 2016

Ubushikiro

Ico ari co

Muri Ekleziya Gatolika ikurikiza imigirwa y’Abanyaroma (Église Catholique Romaine), ni ikiringo kimara indwi zine, cugurura, uko umwaka utashe, urukurikirane rw’ukuntu bahimbaza ikinyegezwa ca Kristu. Muri Ekleziya Gatolika ikurikiza imigirwa yarazwe n’umweranda Amburuwaze (Église Catholique de rite ambroisien), ico kiringo kimara indwi zitandatu. Nk’uko n’ibindi biringo bisanzwe bifise umusi mukuru bigenda bitwerekezako, n’ikiringo c’Ubushikiro kirafise uwo kitwerekezako : kitwerekeza ku musi mukuru wa Noheli, ari wo musi mukuru w’ivuka rya Yezu Kristu. Uwo musi mukuru  (Noheli), twovuga ko watanguye guhimbazwa mu gice ca mbere c’ikinjana ca kane inyuma y’ivuka rya Yezu Kristu. Ariko mu kinjana ca gatandatu, ni ho hashirwaho ikiringo c’ukuwitegurira, ubwa mbere ntacari kihari. Muri ico kiringo rero bǎrisonzesha bakongera bakibabaza. Ico kiringo kimaze kujaho, mu nyuma cafashe intumbero ya Liturujiya.

Ukuntu ico kiringo catanguye gushirwaho

Ico kiringo nticamye kiringanijwe muri Ekleziya. Catanguye guhimbazwa mu kinjana ca gatanu. Umwepiskopi Perpet w’i Tours twovuga ko ari we yatanguje ihimbazwa ry’ico kiringo. Mw’ikete yanditse yasavye abakristu ko kuva ku musi mukuru w’umweranda Maritino w’i Tours (uhimbazwa itariki 11 Munyonyo) gushika ku musi mukuru wa Noheli, boza barisonzesha gatatu mu ndwi. Hari abaciye batangura kwita ico kiringo « Ikarema y’umweranda Maritino ». ivyo rero vyagirwa muri Diyoseze ya Tours gusa. Mu nyuma, mu mwaka w’ 581 harabaye Inama nkuru y’Ekleziya (yabereye i Mâcon). Muri iyo nama baciye basaba ko ivyo vyagirwa muri diyoseze ya Tours vyogirwa mu Bufaransa bwose. Mu myaka ya kurikiye, Ekleziya yose yanduruka irafata iyo ntumbero. Ekleziya Gatolika rero imaze gufata iyo ntumbero, yashimye ko ico kiringo coza kiramara indwi zine imbere y’umusi mukuru wa Noheli. Yarahejeje iratanga n’izindi ntumbero z’ukuntu abakristu bokwifata. Ntikivuga ngo bisonzeshe gatatu mu ndwi canke kangahe, ariko umwe wese yoshobora kubona intumbero yavyo abajije abungere biwe. Ubu hariho n’inyigisho zama zitegurwa zigatangwa muri ico kiringo.

Insiguro y’ico kiringo

Mu ntimatima y’ico kiringo, hiyumvirwa ukuza kw’Umukama : ukwigira umuntu kwiwe akaza kw’isi. Ariko kandi, hariyumvirwa ukugaruka kwiwe mu buninahazwa, aje gucira urubanza abazima n’abapfuye. Kandi no muri Liturujiya, ivyo biraheza bikaguma biboneka : mu bisomwa vyo mu Nkuru Nziza, mu ndwi za mbere barashimikira cane ku kugaruka kwa Kristu mu buninahazwa, hanyuma mu ndwi za nyuma (kuva kw’igenekerezo rya 17 Kigarama) bagashimikira k’Ukwigira umuntu kwa Jambo, Umwana w’Imana.

Ubushikiro rero, si ukwibuka ya myaka Abanyisrayeli bamara barindiriye Umukiza canke ukwitegurira umunsi mukuru wa Noheli gusa, n’aho n’ivyo birimwo. Ni nyabuna ikiringo umuntu atumiriwe kubamwo ku buryo biboneka ko yakiriye Umukama yigize umuntu akabana natwe. Kubaho gurtyo na vyo, bisigura kuvavanura n’inabi yose, kubaho mu butungane no mu rukundo nk’uko Kristu yabitwigishije, ukirinda kugirira inabi umuntu n’umwe canke ukwigira sindabibazwa mu ngorane z’anandi : « Ico cose mwagiriye umwe umwe muri abo batobato tuvukana, ni jewe mwakigiriye ; ico cose mwanse kugirira umwe umwe muri abo batobato tuvukana, ni jewe mwanse kukigirira. » (Matayo 25, 40. 45). Twibuke ko Jambo wa Data yigize umuntu : ntiyigize umuzungu, yigize umuntu ; ntiyigize umwirabure, yigize umuntu ; ntiyigize umuhutu, yigize umuntu ; ntiyigize umututsi, yigize umuntu ; ntiyigize umutwa, yigize umuntu… Ngirango murabona ivyo ndiko ndavuga ivyo ari vyo. None rero, raba neza ko agateka ka zina muntu kubahirijwe mu mutima wawe. Umwana w’Imana yavukanishijwe n’uwo wese mubana canke mwama muhura, eka mbere na wa wundi wama wita umwansi wawe canke wa wundi wewe nyene wanka ! None rero, « murame mugavye kuko mutazi umunsi n’isaha » (Matayo 24, 44).

Hagati y’ukuza kwa mbere (ukwigira umuntu) n’ukuza kwa kabiri (ukugaruka kwiwe mu buninahazwa), hari ubuzima bw’Ekleziya yama iriko irahimbaza ikinyegezwa ca Kristu yaje kandi azogaruka. Uwo Kristu yaje kandi azogaruka, ntari kure, kuko n’ubu aguma yibonekeza nk’Umukiza wacu. Biragoye gutegera mu mutwe, ariko ni uko biri : « Nanje ndi kumwe namwe ubutakibavirira gushika ku muhero w’isi » (Matayo 28, 20). Ntari kure yacu rero. Turi kumwe kandi nko mu masakaramentu hoho, atwiha wese : arimwo mw’ishengero ry’abantu bakoraniye hamwe basenga mu musa (n’ahandi), arimwo mu musaserdoti avuga imisa canke atanga ayandi amasakaramentu (murazi ko ari Kristu akora, umusaserdoti akaba igikoresho gusa), arimwo m’Ukaristiya, n’ibindi.

Kristu rero yama aza kandi ariko araza, ingo tumusanganire. Nitumusanganire nka Izaya yahora amumenyesha. Nitumusanganire nka Yohani Batista yamwerekanye nk’Umwagazi w’Imana ukura ibicumuro vy’isi, abatubona bashobore kumutubonamwo. Erega ibikorwa vyiza vyacu ni vyo ahanini bituma abantu bemera Kristu, kuko tuba tumushingiye intahe. Nitumwakire nka Bikira Mariya, we atarinze kuvuga ngo «Ntivyumvikana ! », canke ngo «Nzokwunguka iki ?», ariko akagira ati : « Jewe ndi umusavyi w’Umukama, nibimbere nk’uko ubuvuze. » Murumva ko ukwo ari ukwemera gukomeye natwe twosanganiza Kristu.

Ng’uyo Yezu araje, musanganire.

Ubushikiro bwiza !

Ku wa 30 Munyonyo : Umutumwa Andreya

Umusi mukuru

IGISOMWA CA MBERE

Ivyo dusoma mw’Ikete Umutumwa Pawulo yandikiye Abanyaroma (10, 9-18)

Ncuti zanje,
Niwaba wemeza n’umunwa wawe ko Yezu ari Umukama, ukemera mu mushaha yuko Imana yamuzuye mu bapfuye, uzokira. Kuko uwemera n’umushaha wiwe wose, aca aba intungane, na we uwubiserura mu mvugo, aba ashikiriye ubukiriro. Kukaba nkako, Ibitabu bivuga ngo: «Ku musi w’urubanza, nta n’umwe mu bamwemera azoteterwa.» Nta gitandukanya Umuyuda n’Umugereki kiriho: bose basangiye Umukama umwe, We agabira abamwambaza bose. Handitswe kandi ngo: «Umuntu wese yambaza izina ry’Umukama azokira.»
None, bokwambaza bate uwo bataremera? Bokwemera bate uwo batarumva? Bokwumva bate uwo ata n’umwe yabamenyesheje? Bomumenya bate, batagira uwabatumye? Ni co gituma handitswe ngo: «Ingene bihimbaye amaguru y’abarenga imisozi n’iyindi, baranga Inkuru Nziza!» Ariko, abumvise Inkuru Nziza si bose, kuko Izaya avuga ati: «Mukama, ni nde yemeye inyigisho twigishije?»
Ni uko rero, ukwemera kuva ku nyigisho, na yo inyigisho ikazanwa n’ijambo rya Kristu. Mugabo ndabaza nti: «Mbega, ntibigeze bumva?» Reka noneho! Ijwi ryabo ryasamiriye kw’isi yose, amajambo yabo na yo agashika iyo isi igarukira.

IZABURI 18 (19), 2-3, 4-5ab

Icit: Inkuru yabo irakwiye isi yose.

Ijuru riyaga ko Imana ininahaye,
ikirere kikerekana ivyo yakoze.
Uko bukeye uko bwije, ivyo bikorwa vy’Imana biravugwa,
uko bukeye, ivyo bikorwa vy’Imana biramenyekana.

Nta majambo canke ururimi bifise,
ijwi ryavyo ntiryumvikana.
Ariko impinguro yavyo iribonekeza kw’isi yose,
ingendo yavyo ikibonekeza gushika ku mpera y’isi.

INKURU NZIZA

Aleluya, aleluya.

Umukama yavuze ati: «Nimunkurikire,
nzobagira abarovyi b’abantu.»

Aleluya.

Ivyo dusoma mu Nkuru nziza ya Yezu Kristu nk’uko yashikirijwe na Matayo (4, 16-22)

Yezu aca ku nkombe y’ikiyaga c’Ubugalile, abona abavukana babiri, Simoni yataziriwe Petero na mwenewabo Andreya bariko baratera insenga zabo mu kiyaga. Na none bari abarovyi. Ababarira ati: «Nimunkurikire, nzobagira abarovyi b’abantu.» Na bo baca baheba insenga zabo, baramukurikira.
Ahavuye, arabandanya abona abandi bavukana babiri, Yakobo mwene Zebede na mwenewabo Yohani, bari mu bwato kumwe na se wabo Zebede, bariko barasana insenga zabo, araheza arabahamagara. Na bo, ubwo nyene baheba insenga zabo na se, baramukurikira.

%d blogueurs aiment cette page :